Jump to content

  • Karin Spaink

    Geschiedenis

     

    Hoewel de geschiedenis van de elektronische sigaret nog maar kort is, kan die niet los worden gezien  van een veel langere geschiedenis, namelijk die van het gebruik van tabak als genotmiddel. Praktisch iedere damper gebruikt de elektrische sigaret als vervanger van de gewone, 'analoge' sigaret, pijp of sigaar.

     

    Roken heeft een lange traditie, maar pas in de eerste helft van de 20e eeuw nam het epidemische vormen aan. Dit gebeurde vooral onder invloed van de machinale productie van sigaretten en reclamecampagnes om nieuwe gebruikers te werven onder groepen mensen die voordien niet of bijna niet rookten, zoals bijvoorbeeld vrouwen.

     

    camelsdoctor.jpg

     

    Aan tabak werden stoffen (zoals PG of VG) toegevoegd die de sigaret minder irriterend maakten, waarna er in reclamecampagnes dokters opgevoerd werden om het verbeterde product aan de man of vrouw te brengen. Toch begonnen steeds meer artsen een verband te zien tussen het groeiende percentage rokers en de toename van een aantal ziekten (zoals longkanker).  In Amerika werd deze kennis door het 1st Surgeon General's Report uit 1964 ook buiten deze beroepsgroep gemeengoed.

     

    Direct na de publicatie van dit rapport zakte het percentage rokers voor het eerst, al was dat maar een klein beetje. Zoals iedereen weet die het ooit heeft geprobeerd: stoppen met roken is het niet heel eenvoudig. In de jaren 60 en 70 waren er bovendien nog geen middelen verkrijgbaar om dat makkelijker te maken.

     

     

    De eerste elektrische sigaret (die nooit te koop was)

     

    electronic_cigarette_patent.jpg

     

    Uit 1963 stamt een patent op naam van Herbert A. Gilbert. Hij beschrijft een apparaat dat vrij veel overeenkomst vertoont met de elektrische sigaret van nu. Door middel van elektriciteit werd een gearomatiseerde vloeistof (in dit geval: water) verhit tot stoom. Hoewel er door de uitvinder verschillende werkende prototypes zijn gemaakt, werd zijn uitvinding nooit op de markt gebracht. Een belangrijk verschil met moderne e-cigs is dat dit apparaat alleen een hulpmiddel was om de psychologische aspecten van rookverslaving te lijf te gaan: de vloeistof bevatte geen nicotine.

     

     

    Nicotine zonder rook

     

    small-fake-cigarette-developed.jpg

     

    Eind jaren 70 kwamen de eerste producten op de markt die tabaksverslaving te lijf gingen: ze leverden de verslavende nicotine op een andere wijze, bv. in de vorm van kauwgum, en later ook pleisters en zuigtabletten.

     

    favorcigarette.jpg

     

    Een bijzonder product uit die tijd dat enigszins aan de elektrische sigaret doet denken, was de Favor Cigarette, die de vorm van een analoge sigaret had. De Favor Cigarette bestond uit een plastic huls waarin een in nicotine gedrenkte papieren ampul zat, die de stof vrij gaf door aan het mondstuk te zuigen. Om de handeling te onderscheiden van 'smoking' bedacht de uitvinder van dit apparaat de term 'vaping'.

     

    Het apparaat had echter een paar problemen: de smaak werd snel bitter wanneer hij te lang bewaard werd. Bovendien werd het product door de Amerikaanse Food and Drug Administration (FDA) als een drug beschouwd en niet als een geneesmiddel of hulpmiddel om een tabaksverslaving te beheersen.

     

     

    De geboorte van de moderne elektrische sigaret (met een nachtmerrie als oorsprong)

     

    4361.jpg

     

    In 2001 trachtte de Chinese farmaceut Hon Lik met behulp van nicotinepleisters te stoppen met roken, dit nadat zijn vader aan longkanker was overleden. Soms vergat Hon de pleisters 's nachts te verwijderen, waardoor hij ernstige nachtmerries kreeg. Tijdens zo'n nachtmerrie droomde hij dat hij in zee verdronk, totdat het water plotseling veranderde in een wolk van stoom en hij weer kon ademhalen. Naar eigen zeggen inspireerde dit hem om een apparaat te maken dat stoom produceerde in plaats van rook.

     

    De eerste versies van zijn vinding werkten met een piëzzo-elektrisch element (ultrasoon): later werd dit vervangen door de weerstandsdraad die we nu nog steeds gebruiken om coils mee te wikkelen.

     

    In 2003 haalde Hon het bedrijf waar hij werkte (Golden Dragon Holdings) over om zijn vinding in productie te nemen: het bedrijf was zo enthousiast dat het haar naam veranderde in Ruyan, hetgeen 'gelijk rook' betekende. Hoewel het bedrijf inmiddels een aantal malen opnieuw van naam is veranderd, leeft de naam nog voort in de ontelbare varianten van een tabaksmaak: de 'RY4', oftewel RuYan 4.

     

    Rond 2006 kon de fabriek niet genoeg produceren om aan de vraag naar e-cigs te voldoen, maar rijk is de uitvinder er zelf niet van geworden. Steeds meer bedrijven in China, maar ook in Europa en Amerika, maakten het apparaat na zonder er verder veel aan te veranderen. Hon Lik werkt nog steeds voor hetzelfde bedrijf (dat inmiddels is overgenomen door Imperial Tobacco) en koestert goede hoop dat hij binnen 20 of 30 jaar de faam verwerft die hij met zijn uitvinding heeft verdient.

     

    (Persoonlijk vinden we dat Hon Lik de Nobelprijs voor de geneeskunde verdient met zijn uitvinding.)

     

     

    De elektrische sigaret in Europa en Amerika en het ontstaan van de eerste mods

     

    Rond 2006 raakt de e-cig ook in Europa bekend. Amerika volgt in 2007.

     

    De eerste gebruikers zijn vooral aangewezen op aankopen vanuit China (individueel of in online groepsaankopen, of via telemarketing programma's), hoewel er later ook mondjesmaat wat westerse producenten bijkomen. Er wordt veel geklaagd over de tekortkomingen van de apparatuur die op de markt is, en individuele gebruikers beginnen ze aan te passen om deze beperkingen op te heffen. Dit soort aanpassingen noemt men modifications oftewel 'mods'.

     

    Rond 2008 worden deze 'mods' ook te koop aangeboden via de dampfora die plotseling als paddestoelen uit de grond schieten. Eén van de eerste was de 'screwdriver' mechanische mod, gemaakt door Ted en Matt Rogers. Hun apparaat loste het probleem van de korte gebruiksduur van de e-cig batterij op, door een oplaadbare batterij in een metalen omhulsel te gebruiken . 

     

    screwdriver.jpg

     

    In Nederland werd (en wordt nog steeds!) een dergelijk apparaat op de markt gebracht door dampforum lid Priest: het Oliespuitje.

     

     

    De cartotank en eerste RBA's: gemodificeerde atomizers

     

    In 2007 bedachten twee Engelse broers (Umer en Tariq Sheikh) de cartomizer en brachten deze in 2008 op de markt onder de merknaam Gamucci. De cartomizer werd in die tijd onthaald als een zeer betrouwbaar systeem. Tegenwoordig komen we cartomizers voornamelijk nog tegen in wegwerpmodellen van een paar euro, of in gesloten systemen waarbij cartomizer, de vloeistoffen erin, en de batterij samen worden verkocht en waarbij de gebruiker wordt geacht geen onderdelen van een ander merk te gebruiken. Een cartomizer bestaat uit een metalen of plastic huls waarin de coil was omgeven door een wand van kunststof foam waarin zich de dampvloeistof bevond. Zodra de vloeistof op was diende je de hele cartomizer te vervangen, maar al snel kwam men er achter dat je deze meerdere keren kon gebruiken door ze opnieuw te vullen. Een goed behandelde cartomizer kon je dan weken achtereen gebruiken.

     

    cartotank.jpeg

     

    Cartomizers hadden een belangrijk nadeel: omdat ze uiterlijk zo veel mogelijk op een echte sigaret moesten lijken waren ze klein, en konden dus weinig vloeistof bevatten. Eén van de eerste modificaties had dan ook als doel het vloeistof reservoir te vergroten. Er werden één of meer gaten in de metalen huls van de cartomizer geslagen waarna je een grotere cilinder over de cartomizer schoof. Hierdoor werd de vloeistof capaciteit enorm vergroot.

     

    Rond 2009 kwam er een ander kant en klaar atomizersysteem op de markt dat enige overeenkomst had met de cartotank: de clearomizer. De naam was bedoeld om een duidelijk onderscheid te maken met cartomizers: de clearomizer was transparant, waardoor je kon zien hoe veel vloeistof er nog in een tank zat.

     

    Ergens in 2010 liet de Duitse mod maker Georg Raidy op het E-Cigarette Forum een eigen gemaakte atomizer zien en gaf aan dat het iedereen vrij stond om deze na te maken. Hij noemde de atomizer een gennisis. Later werd dit systeem ook Genny of Genesis genoemd.

     

    Hoewel er al dampers waren die kant en klare coils uit elkaar haalden om deze van nieuwe wicks en coildraad te voorzien was de tank van Raidy anders: deze was ervoor gemaakt om hem zelf van coils te voorzien. Waarschijnlijk was dit de eerste bekende rebuildable atomizer (RBA).

     

    Helaas staan de meeste foto's van zijn vinding niet meer online, maar er bestaat nog een YouTube kanaal op zijn naam, en in dit filmpje zijn een paar prototypes van zijn vinding te zien:

     

     

    De genisis atomizer gebruikte geen wick van silica (zoals inmiddels gebruikelijk was in clearomizers uit die tijd) maar een opgerold velletje gaas van roestvrij staal. Omdat je dit spul niet goed kon buigen, werden de coil en wick verticaal geplaatst boven de vloeistofcontainer (waarbij de wick in de vloeistof hing). Hoewel dit systeem een zeer goede smaak geeft en een zeer lange gebruiksduur heeft, was het voor veel mensen net even te ingewikkeld.

     

    Rond 2013 kwamen er systemen op de markt die dezelfde materialen voor de coil en wick gebruikten als de clearomizer, waardoor ze makkelijker in het gebruik waren. Vooral de verschillende modellen van de Kayfun van Svoëmesto heeft er veel aan bijgedragen dat veel mensen zelf coils zijn gaan wikkelen. Er werden echter overal op de wereld in (meestal) kleine bedrijfjes rebuildable atomizers gemaakt: allemaal met net andere systemen om coils en wick te plaatsen, waarbij de gebruikers een zeer gepassioneerde liefdesverhouding met het product van hun keuze met de buitenwereld delen in blogs, fora of in video's die via YouTube de wereld in worden geslingerd.

     

    Hoewel de meeste gebruikers begonnen zijn met dampen om te stoppen met roken, ontwikkelen veel gebruikers zich tot verzamelaars van mods en atomizers.


    Chris (van Gizmo mods ): 'I think the roots of all of this are in smoking,' zegt hij. 'These people were like me. They'd given up smoking and they'd smoked for years and it was so hard to give up smoking, and they become obsessed because it takes their minds off cigarettes. Some of them collect the things. They just buy them because they want them. It becomes a hobby to them. And that's fine; anything that keeps them off cigarettes is good.'

     

    • Like 4


    User Feedback

    Recommended Comments

    There are no comments to display.



    Create an account or sign in to comment

    You need to be a member in order to leave a comment

    Create an account

    Sign up for a new account in our community. It's easy!

    Register a new account

    Sign in

    Already have an account? Sign in here.

    Sign In Now

×
×
  • Create New...